Tarih

Eski Türklerde Yemek Kültürü Hakkında Bilinmesi Gerekenler

toy

Eski Türklerde Yemek Kültürü Hakkında Bilinmesi Gerekenler

Türk mutfağı tüm dünyada tanınan ve geniş bir çeşitliliğe sahip olan bir kültür. Mutfağmızın bu denli geniş olmasının sebebi, Orta Asya’daki göçebe kültürden başlayıp, Anaolu’da yerleşik yaşama geçişe kadar birçok farklı coğrafya görmüş olmamıza bağlanabilir. Göçebe yaşam sürerken hayvancılıkla uğraşan Türklerde daha çok et yemekleri tüketilirdi. Yerleşik yaşama geçişle birlikte tarıma da daha fazla önem verilmeye başlandı ve mutfağımız daha da çeşitlendi. Hunlardan Selçuklular’a, Selçuklular’dan Osmanlı’ya kadar birçok devlet kurmuş olan Türkler, mutfağını da geçen yüzyıllar içerisinde oldukça geliştirdi. Bu yazımızda da Eski Türklerin yemek kültürü nasıldı onu anlattık. İyi okumalar…

1.

sofra kültürü

sofra kültürü

Eski Türklerde sofrada oturmanın bir adabı vardı. Değerli, kıdemli kişiler hilal şeklinde kurulmuş olan sofranın sağ tarafına, onlara nazaran daha alt sınıftan olan insanlar ise sol tarafa otururdu. Hatta sofrada bir kuzu varsa sofradakiler istediği yerden yiyemezdi. Kıdemli kişiler döş, kelle gibi yerleri yerken,, diğerleri sadece kendilerine ayrılan yerden yiyebilirdi.

2.

pastrma

pastrma

Pastırma çok tercih edilen bir yiyecekti. Pastırmaya “yazok et” denirdi. Göçebe bir hayat süren toplum için pastırma uzun süre bozulmadan dayanabildiği için çok tercih edilirdi.

3.

kurutulmuş sebzeler

kurutulmuş sebzeler

Yine göçebe yaşamın etkisiyle Türkler çok fazla kurutulmuş besin tüketirdi. Kurutulmuş besinlere de “kak” adı veriliyordu. Günümüzde evlerin balkonlarına asılmış halde biber, patlıcan gibi sebzeler görüyoruz. Bu alışkanlığın kaynağı da Orta Asya Türklerine kadar dayanıyor.

4.

kurut (yoğurt)

kurut (yoğurt)

Kurut kabaca yoğurt kurusu olarak tanımlanabilir. Eski Türklerde çok tercih edilen bir yiyecektir. Türkler için bir nevi kışlık ve yolluk yiyecektir.  Kurutu olanın açlık çekmeyeceğine inanılırdı. Kurut aynı zamanda savaşçıların en önemli azıklarından biriydi.

5.

toy

toy

Halkı doyurmak Kağan’ın bir numaralı göreviydi. “Toy” denen ziyafetlerde halk ve yöneticiler bir araya gelirdi. Tahta çıkış, zafer, düğün gibi sebeplerle toylar düzenlenirdi.

6.

diş kirası

diş kirası

Yemeğe gelen misafire de çok değer verilirdi. Yemek bittikten sonra ev sahibi misafirine “diş kirası” denilen hediyeler verilirdi. Bu hediyeler küçük hediyeler de olmazdı. Çoğu zaman değerli şeyler olurdu. Bu gelenek Osmanlı’nın son dönemlerine kadar devam etti.

7.

türk kahvaltısı

türk kahvaltısı

Eski Türkler zaman zaman kendilerini şımartmayı da seviyorlardı. “Tamgalık” denilen tek kişilik sofralar kurulurdu. Bu gelenek yine Osmanlı’ya kadar geçmiştir. “Tamgalık” kelime olarak damga vurulmuş anlamına geliyor.

8.

kaşık

kaşık

Elle yemek yeme alışkanlığı yoktu. Sofrada kaşık kullanılırdı. Bu kaşıklar genelde tahtadan, boynuzdan ve benzeri malzemelerden oyulmuş olurdu. Eski Türkler kaşığa “kaşuk” derdi.

9.

kurgan

kurgan

M.Ö. 5. yüz yıldan kalan bir kurgandan çıkarılan bulgular arasında bir altın kasede vardır. Kasede yazan yazılardan yola çıkarak, ölü gömme törenlerinde de yiyecek içecek kullanıldığını görüyoruz.

10.

mutfak

mutfak

Mutfaklarda kullanılan eşyalarda genellikle kolay taşınabilen, işlevsel malzemeler arasından seçilmiştir. Bunda yine göçebe yaşamın etkilerini görüyoruz. Mutfağın ortasında genelde “korluk” adı verilen ocak bulunurdu. Ateş Türkler için çok önemli bir semboldü. Ocağın  kutsallığına inanılır ve ocağa saygı gösterilirdi.

Tarihle ilgili daha fazla şey merak ediyorsanız sizi buraya alalım…

Yorum için tıklayın

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Popüler Gönderiler

En Üste Çıkın